⏱ Εκτιμώμενος χρόνος ανάγνωσης: 1 λεπτά ανάγνωσης

Λίγους μήνες αφότου η ροή κρατήσεων έδειχνε ρεκόρ σεζόν για την Κρήτη, ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Ιεράπετρας και Νοτιοανατολικής Κρήτης Γιώργος Τζαράκης μίλησε στο Ράδιο Λασίθι σε εμφανώς διαφορετικό τόνο από τις αρχές της άνοιξης, περιγράφοντας μια σεζόν που χαρακτήρισε «πάρα πολύ δύσκολη», με πτώση κρατήσεων 3% στο νησί, κενά δωμάτια ακόμα και σε πρώην αδιαπραγμάτευτες περιόδους, και λειτουργικά κόστη αυξημένα κατά 15%. Παράλληλα, ο κ. Τζαράκης (ιδιοκτήτης του ξενοδοχείου Ostria) κάλεσε τους επαγγελματίες να δώσουν ιδιαίτερο βάρος στη συγκράτηση των αγορών τους και ανακοίνωσε πρωτοβουλία εκπαίδευσης νέων σε ξενοδοχειακά επαγγέλματα, ξεκινώντας φέτος με τμήμα μαγειρικής σε συνεργασία με την Αντιπεριφέρεια.
Η εικόνα που σκιαγράφησε αφορά, σύμφωνα με τον ίδιο, ολόκληρη την Κρήτη. Η πρόσφατη επίσκεψή του στην Ελούντα, στο πλαίσιο συμβουλίου ξενοδόχων, τον άφησε απογοητευμένο: ένας προορισμός που θεωρούνταν «η σημαία του νομού» παρουσίαζε εικόνα υποτονική, ενώ οι ίδιοι οι ξενοδόχοι αφιερώνουν πλέον δύο με τρεις ώρες καθημερινά στην προσπάθεια κάλυψης κενών δωματίων, μια διαδικασία που ο κ. Τζαράκης χαρακτήρισε «κοστοβόρα και ψυχοφθόρα».
Από τα ρεκόρ κρατήσεων στις ακυρώσεις
Ο κ. Τζαράκης υπενθύμισε ότι μετά τα Χριστούγεννα η ροή κρατήσεων ήταν εξαιρετική, τόσο για την Ελλάδα γενικά όσο και για την Κρήτη ειδικότερα. Η τάση αυτή ωστόσο ανακόπηκε στις αρχές Μαΐου, όταν, σύμφωνα με τον ίδιο, άρχισαν να φαίνονται έντονα οι επιπτώσεις του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Η ροή κρατήσεων μειώθηκε απότομα, εμφανίστηκαν ακυρώσεις τελευταίας στιγμής που δεν πρόλαβαν να καλυφθούν, και ο ίδιος αναγκάστηκε να προχωρήσει σε προσφορές για να γεμίσει τα δωμάτια.
Η πτώση στις ξενοδοχειακές κρατήσεις ανέρχεται σε περίπου 1% πανελλαδικά και 3% στην Κρήτη, παρά την αύξηση των αεροπορικών αφίξεων. Η αντίφαση, κατά τον κ. Τζαράκη, εξηγείται από τη συρρίκνωση της διάρκειας παραμονής: ο μέσος όρος διακοπών για Ιούλιο-Αύγουστο έχει πέσει στις 10 ημέρες (από 14 παλαιότερα), ενώ τους υπόλοιπους μήνες κυμαίνεται στις 6 με 7 ημέρες. «Τα δεκατετραήμερα που ήταν ειδικά Ιούλιο-Αύγουστο για οικογένειες, τα ξεχάσαμε», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ο πρόεδρος των ξενοδόχων εκτίμησε ότι ο Ιούλιος θα χαθεί κατά 70%, ενώ και μετά τις 15 Αυγούστου εμφανίζονται σημαντικά κενά σε όλα τα ξενοδοχεία. Κάποια ανάκαμψη διαφαίνεται μόνο για τον Σεπτέμβριο.
Ο Ευρωπαίος τουρίστας κάνει περικοπές
Ο κ. Τζαράκης απέδωσε τη δύσκολη εικόνα σε σύμπτωση αρνητικών παραγόντων: τη γεωπολιτική αστάθεια, τον ευρωπαϊκό καύσωνα που αποθαρρύνει τα ταξίδια, και κυρίως την οικονομική στενότητα του μέσου Ευρωπαίου, ο οποίος «μαζεύει τα χρήματα μήνα με τον μήνα και ζυγίζει πού τον παίρνει να πάει». Η κατάσταση αυτή οδηγεί σε υποβάθμιση κατηγορίας καταλύματος, συντομότερη παραμονή και γενικότερη επιφυλακτικότητα.
Σε ό,τι αφορά τη σύγκριση με ανταγωνιστικούς προορισμούς, ο κ. Τζαράκης υποστήριξε ότι η Κρήτη παραμένει ανταγωνιστική σε σχέση με Ισπανία, Πορτογαλία και Ιταλία, με εξαίρεση την Τουρκία, η οποία εξακολουθεί να υπερτερεί σε τιμές.
Λειτουργικά κόστη αυξημένα κατά 15%
Ένα ιδιαίτερα ανησυχητικό στοιχείο αφορά τα λειτουργικά κόστη. Σε πρόσφατη συνάντηση προέδρων ξενοδοχειακών ενώσεων και διευθυντών ξενοδοχείων της Κρήτης, στην οποία παρέστησαν και συνδικαλιστές, ένας διευθυντής επεσήμανε ότι μόνο το κόστος προσωπικού έχει αυξηθεί κατά 18%. Συνολικά, εκτίμησε ο κ. Τζαράκης, το λειτουργικό κόστος μιας ξενοδοχειακής μονάδας έχει ανέβει περίπου 15%, με τη σίτιση (F&B) και την ενέργεια να συμβάλλουν εξίσου. Παρ’ όλα αυτά, οι αυξήσεις τιμών προς τους tour operators για την επόμενη σεζόν παραμένουν «περιορισμένες», γύρω στο 4-5%, γεγονός που πιέζει ασφυκτικά τα περιθώρια κέρδους.
Ο κ. Τζαράκης τόνισε ότι τα ξενοδοχεία δεν μπορούν να πουλήσουν κάτω του κόστους, αλλά παράλληλα υπερασπίστηκε τη σχέση ποιότητας-τιμής, σημειώνοντας ότι τα ξενοδοχεία της περιοχής «έχουν ανεβάσει τον πήχη πάρα πολύ ψηλά» στις υπηρεσίες τους. Ο ίδιος αναφέρθηκε ενδεικτικά στο Ostria, όπου ο πελάτης μπορεί να επιλέξει ανάμεσα σε δύο κεντρικά εστιατόρια και τέσσερα a la carte.
All-inclusive, τουρίστες «κλεισμένοι» στα ξενοδοχεία και η εικόνα της πόλης
Σημαντικό μέρος της συζήτησης αφιερώθηκε στο μοντέλο all-inclusive και τις επιπτώσεις του στην τοπική αγορά. Ο κ. Τζαράκης ξεκαθάρισε ότι κανένας ξενοδόχος δεν υιοθέτησε αυτό το μοντέλο οικειοθελώς (πρωτοστάτησαν, κατά τον ίδιο, οι Γερμανοί tour operators), ενώ οι έρευνες δείχνουν ότι η κατάργησή του δεν είναι εφικτή «τουλάχιστον για τα επόμενα 15 χρόνια». Ο ξενοδόχος δεν θέλει τον πελάτη εγκλωβισμένο στο ξενοδοχείο, εξήγησε, «γιατί όσο είναι μέσα, μας κοστίζει», ωστόσο φέτος παρατηρείται κάτι πρωτόγνωρο: οι τουρίστες δεν φεύγουν καν κατά τη διάρκεια της ημέρας, πιθανότατα λόγω οικονομικής αδυναμίας για έξτρα δαπάνες.
Η συζήτηση οδήγησε τον κ. Τζαράκη σε κριτικές παρατηρήσεις για την εικόνα της Ιεράπετρας. Χωρίς να αποδώσει αποκλειστικά ευθύνες στη δημοτική αρχή, σημείωσε ότι πολλοί επαγγελματίες δεν φροντίζουν τον χώρο μπροστά από τα καταστήματά τους και ότι, ενώ τα ξενοδοχεία έχουν επενδύσει σημαντικά κεφάλαια, η πόλη «δυστυχώς έχει μείνει πίσω» σε υποδομές: δρόμοι, μουσεία, κοινόχρηστοι χώροι, αστικές συγκοινωνίες. Κάλεσε τη δημοτική αρχή να αξιοποιήσει το προεκλογικό timing για να διεκδικήσει ένταξη ώριμων μελετών, ενώ ζήτησε και από τους υπόλοιπους επαγγελματίες να δώσουν κίνητρα στον τουρίστα για να βγει από το ξενοδοχείο.
Τοπικό προσωπικό και σχολή μαγειρικής
Σε θετικότερο τόνο, ο κ. Τζαράκης αναφέρθηκε στην εργασιακή πολιτική του Ostria, σημειώνοντας ότι περίπου 85% του προσωπικού προέρχεται από την Ιεράπετρα, με στόχο το ποσοστό αυτό να φτάσει 95-98% εντός δύο ετών. Αναγνώρισε ωστόσο σοβαρή δυσκολία στην κάλυψη ορισμένων θέσεων (ιδίως καμαριέρας), τονίζοντας ότι οι μισθοί είναι πολύ καλοί αλλά οι υποψήφιοι λιγοστοί. «Στην Ιεράπετρα μόνο οι τεμπέληδες δεν έχουν δουλειά», είπε χαρακτηριστικά.
Η σημαντικότερη ανακοίνωση της συνέντευξης ήταν η δημιουργία τμήματος εκπαίδευσης μαγείρων. Σε συνεργασία με τον Αντιπεριφερειάρχη και την ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) ο σύλλογος ξενοδόχων θα προσφέρει χώρους (κουζίνες ξενοδοχείων, σύγχρονο εξοπλισμό) για περίπου 20 εκπαιδευόμενους, οι οποίοι θα αμείβονται με κανονικό μισθό. Στα σχέδια περιλαμβάνεται η δημιουργία αντίστοιχων τμημάτων τα επόμενα χρόνια για service, housekeeping, και τελικά hotel management, ώστε να καλυφθεί, κατά τον κ. Τζαράκη, «όλο το φάσμα» των ξενοδοχειακών επαγγελμάτων.
Η τουριστική σεζόν, συμπέρανε ο πρόεδρος των ξενοδόχων, εξελίσσεται σε μια δοκιμασία αντοχής για ολόκληρο τον κλάδο. Ιδιαίτερα για τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, η εκτίμησή του είναι ότι «δεν θα έχουν καμία σχέση με το περσινό», ενώ οι ελπίδες για ανάκαμψη συγκεντρώνονται στον Σεπτέμβριο και σε μια ενδεχόμενη αποκλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων.


