Σχολεία στο Λασίθι υπό πίεση: Οι εκπαιδευτικοί ανάμεσα σε βία, άγχος, έλλειψης στήριξης και εμπιστοσύνης

⏱ Εκτιμώμενος χρόνος ανάγνωσης: 1 λεπτά ανάγνωσης

Η καθημερινότητα των σχολείων στο Λασίθι αποτυπώνει με όλο και μεγαλύτερη ένταση τις πιέσεις μιας κοινωνίας που αλλάζει, μεταφέροντας τα προβλήματά της μέσα στην τάξη. Η αυξανόμενη επιθετικότητα, η έλλειψη στήριξης και οι δομικές αδυναμίες του εκπαιδευτικού συστήματος συνθέτουν ένα περιβάλλον στο οποίο οι εκπαιδευτικοί καλούνται να λειτουργήσουν όχι μόνο ως διδάσκοντες, αλλά και ως διαμεσολαβητές, σύμβουλοι και «απορροφητές» κοινωνικών εντάσεων. Στη σκιά αυτών των εξελίξεων, η πρόεδρος της ΕΛΜΕ Λασιθίου, Βασιλική Σχοινά, περιέγραψε στο Ράδιο Λασίθι μια κατάσταση που, όπως τόνισε, δεν αποτελεί εξαίρεση αλλά τείνει να γίνει κανόνας.

Η ίδια ξεκαθάρισε από την αρχή ότι τα περιστατικά επιθετικής συμπεριφοράς δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως μεμονωμένα. «Το σχολείο είναι μια μικρογραφία της κοινωνίας», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι η αυξημένη πίεση και η βία που καταγράφονται ευρύτερα στην κοινωνία αντανακλώνται πλέον με μεγαλύτερη ένταση και στους σχολικούς χώρους. Σε αυτό το πλαίσιο, απέδωσε σημαντικό μέρος της ευθύνης στις συνθήκες που επικρατούν στην οικογένεια, όπου οι γονείς εργάζονται πολλές ώρες, με αποτέλεσμα τα παιδιά να στερούνται ουσιαστικής καθοδήγησης και να περνούν μεγάλο μέρος του χρόνου τους μπροστά σε οθόνες.

Ωστόσο, όπως επεσήμανε, το πρόβλημα δεν περιορίζεται εκεί. Το ίδιο το σχολείο, σύμφωνα με την κ. Σχοινά, δεν έχει προσαρμοστεί στις σύγχρονες ανάγκες των μαθητών. «Δεν υπάρχει πρόληψη και φροντίδα στους σχολικούς χώρους», ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι λείπουν οι μηχανισμοί που θα μπορούσαν να απορροφήσουν έγκαιρα τις εντάσεις και να στηρίξουν ουσιαστικά τους εφήβους.

Κεντρικό ζήτημα, σύμφωνα με την πρόεδρο της ΕΛΜΕ, αποτελεί η διαχρονική απαξίωση του ρόλου του εκπαιδευτικού. Από τις αποδοχές μέχρι την κοινωνική εικόνα του επαγγέλματος, όπως είπε, έχει καλλιεργηθεί ένα αρνητικό αφήγημα που επηρεάζει τη στάση τόσο των γονέων όσο και των μαθητών. «Όταν απαξιώνεις τον εκπαιδευτικό, απαξιώνεται και στα μάτια των παιδιών», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι αυτή η εξέλιξη υπονομεύει την καθημερινή λειτουργία της σχολικής τάξης.

Σημαντικές δυσκολίες εντοπίζονται και σε πρακτικό επίπεδο. Η ανάγκη κάλυψης κενών οδηγεί πολλούς εκπαιδευτικούς να εργάζονται σε περισσότερα από ένα σχολεία, συχνά μετακινούμενοι από περιοχή σε περιοχή μέσα στην ίδια εβδομάδα. Όπως εξήγησε η κ. Σχοινά, αυτή η κατάσταση καθιστά σχεδόν αδύνατη τη δημιουργία ουσιαστικών σχέσεων με τους μαθητές και τη διαμόρφωση μιας σταθερής σχολικής κοινότητας. Το πρόβλημα είναι ακόμη πιο έντονο σε μαθήματα με περιορισμένες ώρες, όπου η επαφή με τους μαθητές είναι αποσπασματική.

Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην έλλειψη δομών ψυχοκοινωνικής στήριξης. Παρότι έχουν τοποθετηθεί ψυχολόγοι στα σχολεία, η παρουσία τους περιορίζεται συνήθως σε μία ημέρα την εβδομάδα, κάτι που, όπως υπογράμμισε, δεν επαρκεί για να καλυφθούν οι ανάγκες εκατοντάδων μαθητών. «Οι σχέσεις εμπιστοσύνης δεν χτίζονται με μία επίσκεψη την εβδομάδα», τόνισε, επισημαίνοντας την ανάγκη για μόνιμη και καθημερινή παρουσία ειδικών.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον έντονα εξετασιοκεντρικό χαρακτήρα του σχολείου, που, όπως είπε, ενισχύει το άγχος και τον ανταγωνισμό. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ο εκπαιδευτικός καλείται να διαχειριστεί πολλαπλούς ρόλους, ενώ ταυτόχρονα πιέζεται από την ύλη, τις απαιτήσεις των γονέων και τις συνθήκες της τάξης. «Χάνεται η διαμόρφωση του χαρακτήρα και η κοινωνική ευαισθησία», σημείωσε, τονίζοντας ότι η απουσία μαθημάτων όπως η Κοινωνιολογία, η Μουσική και τα Καλλιτεχνικά στερεί από τους μαθητές σημαντικά εργαλεία έκφρασης και ανάπτυξης ενσυναίσθησης.

Σε ό,τι αφορά τα φαινόμενα επιθετικής συμπεριφοράς, η κ. Σχοινά ανέφερε ότι και στο Λασίθι καταγράφονται περιστατικά, τόσο μεταξύ μαθητών όσο και απέναντι σε εκπαιδευτικούς, αν και όχι στον βαθμό που εμφανίζονται σε μεγάλα αστικά κέντρα. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι οι συνθήκες που επικρατούν –όπως τα πολυπληθή τμήματα με έως και 27 μαθητές– δυσχεραίνουν τον έλεγχο και την αποτελεσματική διαχείριση τέτοιων περιστατικών.