⏱ Εκτιμώμενος χρόνος ανάγνωσης: 1 λεπτά ανάγνωσης
Το νέο κύμα ανατιμήσεων στα καύσιμα επαναφέρει στο προσκήνιο τις πιέσεις που δέχεται τόσο η αγορά όσο και η καθημερινότητα των πολιτών, με τους βενζινοπώλες της Κρήτης να προειδοποιούν για ακραίες εξελίξεις εάν δεν υπάρξει άμεση πολιτική παρέμβαση. Οι τιμές κινούνται ήδη σε οριακά επίπεδα, ενώ οι επαγγελματίες του κλάδου εμφανίζονται αποφασισμένοι να προχωρήσουν ακόμη και σε κλείσιμο εγκαταστάσεων, σε περίπτωση που δεν υπάρξει ουσιαστική λύση στο ζήτημα της φορολογίας και του περιθωρίου κέρδους.
Μιλώντας στο Ράδιο Λασίθι, ο πρόεδρος της Ένωσης Βενζινοπωλών Ν. Ηρακλείου, Παντελής Επιτροπάκης, περιέγραψε μια κατάσταση που, όπως είπε, «δεν έχει ταβάνι», τονίζοντας ότι η αβεβαιότητα γύρω από την εξέλιξη των τιμών είναι ίσως το πιο ανησυχητικό στοιχείο. Όπως αποκάλυψε, σε πρόσφατη γενική συνέλευση του κλάδου αποφασίστηκε μια κλιμακωτή αντίδραση: αρχικά συνάντηση με τον αρμόδιο υπουργό για αλλαγή στο πλαφόν κέρδους, στη συνέχεια προσφυγή κατά της σχετικής υπουργικής απόφασης και, εφόσον δεν υπάρξει αποτέλεσμα, προειδοποιητικό κλείσιμο πρατηρίων σε όλη την Κρήτη.
Το βασικό αίτημα των πρατηριούχων, σύμφωνα με τον ίδιο, αφορά τη φορολογική επιβάρυνση των καυσίμων, η οποία φτάνει περίπου στο 60% της τελικής τιμής. Όπως σημείωσε, σε μια τιμή κοντά στα 2 ευρώ ανά λίτρο για την αμόλυβδη, περισσότερο από το μισό ποσό καταλήγει στο κράτος μέσω του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και του ΦΠΑ. «Μιλάμε για 72 λεπτά μόνο από τον ΕΦΚ», ανέφερε χαρακτηριστικά, υποστηρίζοντας ότι απαιτούνται «γενναίες πολιτικές αποφάσεις» για τη μείωση του κόστους.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στο υφιστάμενο πλαφόν κέρδους, το οποίο, όπως είπε, περιορίζει το περιθώριο των πρατηρίων σε επίπεδα που δεν εξασφαλίζουν βιωσιμότητα. «Μας βάζουν πλαφόν στα 12 λεπτά με ΦΠΑ, δηλαδή περίπου 9,6 λεπτά καθαρά, όταν στην πράξη δουλεύουμε με πολύ μικρότερα περιθώρια», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι την ίδια ώρα δεν αγγίζεται η λειτουργία των διυλιστηρίων και των μεγάλων εταιρειών πετρελαιοειδών.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στη σύγκριση με άλλες χώρες της περιοχής, όπου –όπως υποστήριξε– οι τιμές παραμένουν σημαντικά χαμηλότερες, παρά τις ίδιες διεθνείς πιέσεις. Την ίδια στιγμή, χαρακτήρισε τα μέτρα στήριξης όπως το Fuel Pass ανεπαρκή, κάνοντας λόγο για αποσπασματικές παρεμβάσεις που δεν αντιμετωπίζουν το πρόβλημα στη ρίζα του.
Σε ό,τι αφορά τις κινητοποιήσεις, ο κ. Επιτροπάκης άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο κλεισίματος πρατηρίων ακόμη και εντός της επόμενης εβδομάδας, εφόσον δεν υπάρξει συμφωνία με το Υπουργείο. «Η κυβέρνηση μπορεί να βρει λύση, αλλά προφανώς δεν θέλει», ανέφερε, προσθέτοντας ότι υπάρχουν δημοσιονομικά περιθώρια για ελάφρυνση των πολιτών.
Από την πλευρά του, ο πρώην πρόεδρος Μανώλης Κατρίνης, επιβεβαίωσε τη γενική εικόνα που περιέγραψε ο κ. Επιτροπάκης, σημειώνοντας ότι «αυτά που λέγονται είναι η πραγματικότητα». Με χαρακτηριστικό παράδειγμα, ανέφερε ότι από την πώληση ενός τόνου καυσίμων, το διυλιστήριο μπορεί να αποκομίζει περίπου 50 ευρώ, ενώ ο πρατηριούχος μόλις 5 ευρώ, υπογραμμίζοντας τη μεγάλη ανισορροπία στην αγορά.
Ο ίδιος απέδωσε την ακρίβεια κυρίως στη φορολογία, κάνοντας σύγκριση με την Κύπρο, όπου –όπως είπε– οι τιμές κυμαίνονται σημαντικά χαμηλότερα λόγω μικρότερου Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης. «Το φωνάζουμε χρόνια, αλλά δεν αλλάζει τίποτα», τόνισε, επισημαίνοντας ότι τελικά ο πρατηριούχος είναι αυτός που δέχεται την πίεση από τον καταναλωτή, ως το τελευταίο σημείο της αλυσίδας.
Ιδιαίτερο προβληματισμό εξέφρασε και για την αποτελεσματικότητα ενδεχόμενων κινητοποιήσεων, σημειώνοντας ότι η ύπαρξη ιδιολειτουργούμενων πρατηρίων από τις ίδιες τις εταιρείες μπορεί να υπονομεύσει οποιαδήποτε συλλογική δράση. Όπως εξήγησε, ακόμη και αν κλείσουν ανεξάρτητα πρατήρια, τα εταιρικά ενδέχεται να παραμείνουν ανοιχτά, δημιουργώντας συνθήκες άνισου ανταγωνισμού.
Τέλος, εμφανίστηκε επιφυλακτικός ως προς την έκβαση των επαφών με το Υπουργείο, εκτιμώντας ότι είναι πιθανό να υπάρξουν διαβεβαιώσεις χωρίς ουσιαστικές παρεμβάσεις. «Το έχουμε ζήσει πολλές φορές», ανέφερε, σκιαγραφώντας μια επαναλαμβανόμενη πρακτική καθυστερήσεων που μεταθέτει τη λύση στο μέλλον.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο τόσο για την αγορά καυσίμων όσο και για τους καταναλωτές, καθώς οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα καθορίσουν εάν η ένταση θα αποκλιμακωθεί ή θα οδηγήσει σε ευρύτερες κινητοποιήσεις με άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινότητα.
