Μια παράσταση για τη βία της εποχής των social media από το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ Κρήτης απόψε στην Ιεράπετρα

⏱ Εκτιμώμενος χρόνος ανάγνωσης: 1 λεπτά ανάγνωσης

Λίγες μόνο ημέρες μετά την αποκάλυψη για τα βίντεο βίας που κυκλοφορούσαν αθόρυβα από κινητό σε κινητό στις σχολικές αυλές της Ιεράπετρας, η τοπική κοινωνία έρχεται αντιμέτωπη με τον ίδιο ακριβώς εφιάλτη, αυτή τη φορά μέσα από τον μεγεθυντικό φακό της τέχνης. Η ψηφιακή διαπόμπευση, η κακοποίηση και η επικίνδυνη αδράνεια των θεατών αποτελούν τον πυρήνα της βραβευμένης παράστασης «Τέσσερα λεπτά και Δώδεκα δευτερόλεπτα» του James Fritz, η οποία παρουσιάζεται απόψε στην Ιεράπετρα και αύριο στη Σητεία, σε παραγωγή του ΔΗΠΕΘΕ Κρήτης.

Το έργο, το οποίο αναδείχθηκε ως το καλύτερο νέο αγγλικό κείμενο τη διετία 2013-14, εστιάζει σε ένα βίντεο διάρκειας μόλις 4 λεπτών και 12 δευτερολέπτων. Σε αυτό, ένας 17χρονος κακοποιεί σεξουαλικά τη σύντροφό του, με το υλικό να συγκεντρώνει ταχύτατα μισό εκατομμύριο προβολές. Το πλέον ενδιαφέρον και καινοτόμο στοιχείο της δραματουργίας, ωστόσο, είναι η απουσία του ίδιου του δράστη. Ο 17χρονος δεν εμφανίζεται ποτέ επί σκηνής. Αντίθετα, οι προβολείς στρέφονται στο περιβάλλον του: στους γονείς, στον στενό του φίλο και στο ίδιο το θύμα, αναδεικνύοντας τις ευθύνες όσων παρακολουθούν χωρίς να παρεμβαίνουν και την απουσία πρόληψης.

Τη σκηνοθεσία υπογράφει ο νέος καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Κρήτης, Νικορέστης Χανιωτάκης, ο οποίος επιδιώκει να δώσει μια σύγχρονη και δυναμική ταυτότητα στην παράσταση, ενισχυμένη από την πρωτότυπη μουσική του Κωστή Μαραβέγια.

Μιλώντας στο Ράδιο Λασίθι, ο κ. Χανιωτάκης περιέγραψε το έργο ως ένα σύγχρονο και δυναμικό θεατρικό κείμενο που θέτει στο επίκεντρο τους νέους, τους γονείς και την ίδια την κοινωνία απέναντι στα νέα δεδομένα της τεχνολογίας και της ψηφιακής δημοσιότητας.

Όπως εξήγησε, η αφετηρία της ιστορίας είναι ένα βίντεο διάρκειας μόλις τεσσάρων λεπτών και δώδεκα δευτερολέπτων, στο οποίο ένας 17χρονος καταγράφεται να κακοποιεί τη σύντροφό του. Το βίντεο διαδίδεται με αστραπιαία ταχύτητα στο διαδίκτυο, συγκεντρώνοντας εκατοντάδες χιλιάδες προβολές μέσα σε ελάχιστο χρόνο. Από εκεί και πέρα, το έργο εξερευνά τις συνέπειες της πράξης αλλά και της δημοσιότητας που ακολουθεί, εστιάζοντας κυρίως στο οικογενειακό και φιλικό περιβάλλον του δράστη.

Ένα από τα πιο ιδιαίτερα δραματουργικά στοιχεία του έργου είναι ότι ο ίδιος ο νεαρός που διέπραξε την πράξη δεν εμφανίζεται ποτέ επί σκηνής. Αντίθετα, ο θεατής παρακολουθεί την ιστορία μέσα από τα μάτια των ανθρώπων που τον περιβάλλουν: τους γονείς του, το θύμα και τον στενό του φίλο. Μέσα από αυτές τις διαφορετικές οπτικές, αναδεικνύονται τα ερωτήματα γύρω από την ευθύνη, την πρόληψη και τη στάση της κοινωνίας απέναντι στη βία.

Ο σκηνοθέτης σημείωσε ότι η παράσταση δεν επιχειρεί να δώσει έτοιμες απαντήσεις ή να επιβάλει συγκεκριμένα μηνύματα, αλλά να προκαλέσει προβληματισμό. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, ο ρόλος των καλλιτεχνών είναι να αφηγούνται ιστορίες και να δημιουργούν τις συνθήκες ώστε ο θεατής να αναζητήσει τις δικές του απαντήσεις.

Στο έργο αναδεικνύεται επίσης η σκοτεινή πλευρά της σύγχρονης ψηφιακής κουλτούρας, όπου περιστατικά βίας συχνά μετατρέπονται σε θέαμα που αναπαράγεται μαζικά στα κοινωνικά δίκτυα. Ο κ. Χανιωτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στο γεγονός ότι το πρόβλημα δεν βρίσκεται μόνο στη διάδοση τέτοιων εικόνων, αλλά κυρίως στην απουσία ουσιαστικής αντίδρασης από την κοινωνία.